Inhoud

INHOUD
TEN GELEIDE 7
VOORWOORD 9
1–MASSA EN INDIVIDU 15
Wat is dat, een massa? 15
Massa’s zijn anders 15
Cases 17
Eerste theorieën 20
Moderne inzichten 23
2–MASSA EN MOTIVATIE 29
Natuur en cultuur, een onafscheidelijk paar 29
Natuur èn cultuur 29
De menselijke natuur 30
De menselijke cultuur 32
Toepassing op massa’s 33
Het verkeren in een massa 34
3–MASSA’S EN MASSA’S 41
Feesten, rampen en rellen 41
Namen voor de massa 41
Soorten massa’s 43
Soorten massa’s op dimensies 44
Overige soorten: MPI 52
4–MASSA EN GEVAAR 57
Met massa’s moet je oppassen 57
Drie soorten gevaar 57
Gevechten 60
Gedrang 63
Ongelukken 66
Beleid 70
5–MASSA EN SAMENLEVING 73
Veranderd individu, veranderde maatschappij 73
Menselijke flexibiliteit, dierlijke starheid 73
Ratio en emotie 76
Gemeinschaft en Gesellschaft 77
Dictaturen 82
Sociale identiteit 83
6–MASSA EN MACHT 93
De brave burger of de onderliggende partij? 93
Wat is macht eigenlijk? 93
Massa en overheid 95
Revolutionaire massa-actie 97
De macht van het getal 100
Vriend en vijand 102
Wij-Zij in de multiculturele maatschappij 103
7–MASSA EN WETTEN 109
Iedere burger wordt geacht 109
Historie: maatregelen om massa in toom te houden 110
Tolerantiegrenzen 110
Alcohol en andere drugs 114
8–MASSA EN SITUATIE 121
Moet je de gegeven context in de bek kijken? 121
Voordeel van situationele benadering 121
De situatie waarin de massa zich bevindt 123
Welke aspecten van de situatie zijn van belang? 124
Het risico analyse model 125
Veranderende waarneming 128
Handelen in onzekere situaties en oefenen 129
9–MASSA EN TIJD 135
Hoe lang het duurt en hoe vaak 135
Vluchtigheid van het geheugen 136
Periodiciteit van onrust 136
Duur van onrustperioden 139
Ontwikkeling van massasituaties 140
Duur van massaverschijnselen 144
12–MASSA EN MANAGEMENT 147
Zijn massa’s te sturen? 147
Soorten massasituaties 149
Typologie en betrokken partijen 150
Wat houdt crowd management in? 157
Preparatie versus flexibiliteit 159
11–MASSA EN MEDIA 163
Professionals en amateurs: Geruchten 163
De media 164
Rol van de media bij massaverschijnselen 168
Wat is interessant? 170
12–CONCLUSIES 175
SAMENVATTING 177
LITERATUURLIJST 183
INDEX 187